Ғылым фестивалі 25 қараша Атырау қаласында!
Abay Gylym Fest дегеніміз не?
ABAY GYLYM FEST 10 бөлімнен тұрады, олардың әрқайсысы белгілі бір тақырып пен мақсатты аудиторияға бағытталған.
Abay Gylym Fest
кімге арналған?
Тізім бойынша төмендегі Abay Gylym Fest секциясын таңдаңыз:
ТІРКЕЛУ
09:30-10:00
Abay Gylym Fest ресми ашылуы
10:00–11:00
Jasymda gylym... (STEAM for Children and Parents)
Данабек Калиаждаров
Alem School негізін қалаушы
Бағдарламалау біліктіліктің жаңа көзі
11:00 – 12:00
Асель Есжанова
ОФ Urban Forum Kazakhstan, архитектор
Ғылым және сәулет. Жаңа тенденциялар
12:00-13:00
Асан Жолдасов
Пифагор мектептің негізін қалаушы,
Халықаралық математиктер жаттықтырушысы
Олимпиадаға дайындық, талантты балалар табу және дамыту
13:00-14:00
Асель Ахметжанова
YEMAA заманауи мәдениет орталығының кураторы
ӨНЕР МЕН ҒЫЛЫМНЫҢ ШЕКАРАСЫНДА
14:00-15:00
Улан Усенов
Химия пәнінің мұғалімі, қазақстандық Тикток жұлдызы
Қызықты химия
15:00-16:00
Куаныш Бейсек
"Дәстүр"фильмінің режиссері
"Ирина Қайратқызы" тобының бұрынғы бас режиссері
Білім алу процесін креативті түрде жаңарту
16:00-17:00
Abay Gylym Fest фестивалінің жабылуы
17:00–20:00
Okygan biler... (STEAM Leaders&Educators)
Баглан Кутурбаев
Science Еуропалық STEAM фестивалінің ұлттық жаттықтырушысы
Қазіргі мектептегі STEAM және Робототехника
11:00-12:00
Алия Жакупова
Quantum STEM School директорының орынбасары, EducaTOP мұғалімдер қауымдастығының негізін қалаушы
Ұстазына қарап оқушысын таны
12:00-13:00
Бостан Хаят
Оңтүстік Кореядағы Interactive Online Collaboration бестселлерінің бірлескен авторы
қазіргі заман мұғалімі ДЕГЕН КІМ?
13:00-14:00
Алия Абдинурова
Skillset мектебінің IT - департаментінің басшысы
Білім берудегі геймификация
14:00-15:00
Рустем Ермеков
Үздік STEAM педагог жеңімпазы, QBit және micro:lab негізін қалаушы
Неліктен STEAM?
15:00-16:00
Гульнар Салмен
Teach for Qazakhstan негізін қалаушы
Білім саласындағы теңсіздік туралы не білеміз?
16:00-17:00
Abay Gylym Fest фестивалінің жабылуы
17:00–20:00
Имитациялық ойындарды ұйымдастыру және өткізу:
"Шайдың құрамы мен сапасын анықтау"; "Өз қолыңызбен сабын көпіршігі ерітіндісі";
"Йод сағаты"; "Әр түрлі тағамдардан С витаминін анықтау".
JASSPACE SCIENCE LAB
Асель Ондашева
Bilgenge marzhan... (STEAM for high school students)
Нургуль Имамуратова
«VR-СветоФорум: Виртуалды және нақты әлемдердің қиылысы»
JASSPACE ROBOTICS LAB
Бакытгуль Бабашева
Дияр Абуханов
«Креативті коммуникация» тақырыбында шеберлік сағаты.
«Диалог». Симуляциялық ойын арқылы ораторлық өнер трендтерімен таныстыру.
JASSPACE COMPUTER LAB
Нурлан Уржанов
"Кодқа негізделген жұмбақтар"
"Бағдарламашының сөзжұмбақтары"
7-11 сынып оқушыларына арналған интеллектуалды ойындар.
JASSPACE EXHIBITION ZONE
Диана Сырымова
Ануар Сарсенгалиев
Барлық бағдарламалар әр сағат сайын қайталанады
Асель Ондашева және Нургуль Имамуратова
Нурлан Уржанов және Дияр Абуханов
Ануар Сарсенгалиев және Диана Сырымова
Abay Gylym Fest фестивалінің жабылуы
17:00–20:00

Қазақ тіліндегі ғылыми терминдердің маңызы

Қазақ тіліндегі ғылыми терминдердің маңызы ана тілінің дүниетануға қалай қызмет ететігінен көрінеді. Термин белгілі бір ұғымды дәл, ыңғай және қайталанатын тілмен бекітеді. Ол сөздің әдемілігі үшін емес, ойдың дәлдігі мен талдау мүмкіндігі үшін қажет. Терминдер білімнің қатаң логикасын, оның құрылымын және тарихын көрсетеді.

Ғылыми атаулар қазақ тілінің бай тілдік мүмкіндіктерін өзара байланыстырады. Олар шетелдік зерттеу нәтижелерін оқырманмен бөлісуге, жасөспірімдердің пәнге қызығуын оятуға, ғылыми сауаттылықты нығайтуға мүмкіндік береді. Сондықтан тұрақты атау мен анық түсіндірме ғылыми білімнің елеулі бөлігі болып табылады.

Термин — ғылыми ойдың дәл тілі

Ғылыми термин белгілі ұғымға арналған, қолданылу аясы шектелген тілдік белгі. Ол мәтіндегі сөзден көп жағымды береді: нені атайтынын, оның шекарасы қайда жатқанын және қолданылу жағдайын көрсетеді. Бұл қасиеті терминді қарапайым сөзден ерекшеледі.

Жақсы термин дәл, қысқа және жүйелі болады. Дәлдік ұғымның мағынасын бұзбайтынды, қысқалық қажетсіз құрметсіздіктен азайтады, ал жүйелілік басқа атаулармен бірдей логикаға сай келеді. Мұндай қасиеттер оқу мен ғылыми әңгімеде ойдың шашылмауына көмектеседі.

Терминология пәндер арасындағы байланыстың көрінеді. Биология, физика, геометрия және инженерлік сияқты салалардың ортақ ұғымдары бір тілдік тізім арқылы ұйымдалады. Бірақ тай қажет емес: түрлі атаудың мәні бұзылса, оқырман дұрыс талдауға қиындалады. Сондықтан бір ұғымға бір тұрақты термин қажет.

Халықаралық ғылымды қазақ тіліне бейімдеу

Халықаралық ғылыммен қазақ тілінің бәсекесі емес, өзара толықтыру жолы бар. Жаңа ғылыми бағыттар пайда болады, ал олардың нәтижелерін түсіну үшін ана тіліндегі анық атаулар қажет. Бұл жаһандық ғылыми тілмен қазақтың ғылыми мүмкіндіктерін бір жүйеге жинау мәселесін біріктіреді.

Аударма кезінде сөзбе-сөз сөйлеу жеткіліксіз. Қазақ тіліне еніп, тұрақты қолданылатын атау таңдау керек; кейбір ұғымдарды қысқа түсіндірме арқылы беруге болады. Мұндай шешімде ғылыми дәлдік пен қазақ оқырманының тілдік ыңғайлылығы бірге ескерілуі керек.

Ғылымның күрделі тұжырымдарын қазақ оқырманына жақындатуда ғылымды көпшілікке түсіну жолдары елеулі бағыт болады. Терминнің мағынасы қарапайым мысалмен көрсетіліп, түрлі деңгейдегі оқырманға бейімделген тілмен берілгенде, пәнге қызықтың артады. Мұндай түсіндірме ғылыми және көркемдеу арасындағы байланысты да нығайтады.

Дәстүр мен технологияның ғылыми тілі

Қазақтың дәстүрлі дүниетануы да, заманауи технология да өз атауларымен білімді сақтаған. Астрономия, геометрия, өсімдіктер мен жер туралы білім адамзаттың ұзақ тарихында жинақталған. Осы білімнің ізі қазақ тілінің лексикасы мен сөйлем құрылымында сақталып, кейін ғылыми жүйеге енген.

Сондықтан жаңа термин қосу кезінде дәстүрлі сөзді әдепкі шетке қалдыруға да, бәрін қолданылмайтын ескі атауға айналдыруға да болады. Дұрыс тәсіл — дәстүрлі түсінік пен қазіргі ғылыми анықтықты қатар талдау. Термин сөйлеу мәнеріне сай қолданылып, жаңа ұғымның шекарасын айқындағанда ғана тұрақты болады.

Өнер мен ғылымның бірлесуі де тіл арқылы жүзеге асады. Геометриялық форма, жарықтың қасиеті немесе инженерлік құрылымның атауы зерттеушінің ойын көрсетеді. Мұндай атаулар шығармашылық шеберлікті, эстетикалық қабылдауды және технологиялық ойлауды бір мәкенде жинақтайды.

Оқытудағы тіл мен пәннің бірлігі

Терминдерді үйрету — оларды жаттауға емес, олардың арқасындағы ұғымды түсінуге бағыт алу. Сабақта алдымен мысал, сызба немесе тәжірибе беріліп, соңынан ғылыми атау қосылғанда, оқушы тілдік белгінің нақты мәніне жақындайды. Ол өз ойын қазақ тілінде дәл жеткізе алады.

Мұғалімдерге көмекші құрал ретінде терминологиялық сөздік, сәйкес атаулар тізімі және қысқа түсіндірмелер пайдалы. Терминдерді бір пәнде, әртүрлі қолданылу жағдайында көрсету олардың тұрақтылығын нығайтады. Оқушылар өздері ұқсас ұғымдарды салыстырып, мысал жасап, түсіндірме жазуы мүмкін.

Түсіндірме тілді жаңадан ойлап табудың қажетсіздігін жоқ қылып, оның қажетін бейімдейді. Бұл әсіресе жаңа пәнге қадам жасап жатқан оқушы үшін маңызды. Қарапайым тіл мен ғылыми дәлдікті дұрыс ұштастырған сабақ, оқу қиындығын азайтып, өздің пәніне меншіктілік қабылдауға көмектеседі.

Кәсіби бағдар мен ғылыми танымдықтың кеңеюі

Ғылыми атаулар кәсіби бағдар алуда да маңызды. Оқушы өзіне қызықты «қандай зерттеуге болады?» деген сұраққа жауапты атаулар арқылы табады. Робототехника, биология, астрономия немесе дизайн сияқты салалардың ашық тілі мүмкіндіктерді айқындайды, болашақтағы мамандық туралы ойлануға негіз береді.

Ғылыми тілмен танысқан жасөспірім өзінің қызықтырын сөзбен білдіре алады. Бұл ғылыми конференцияда, жоба қорғауында немесе инженерлік талқылауда өз ойын жеткізу қабілетін күшейтеді. Мектеп, ата-аналар мен ұстаздар бірдей тілмен сөйлегенде, баланың болашақтағы ғылыми ортаға өту жолы айқындалады.

Abay Gylym Fest қарашаның 25-інде Атырау қаласында өтетін. Оның бағдарламасы ғылым, технология, инженерлік, өнер, математика, кәсіби бағдар мен инклюзивтілік тақырыптарын қамтиды. Осы тұрғыда қазақ тіліндегі терминдер әртүрлі салалардың басты қағыздарымен таныстыратын негізгі көпір.

Фестивальде ғылыми тілдің тілетімділігі

Фестивальдегі дәстүрлі лекция, шеберлік сабағы, робототехника турнирі және интерактивті іс-әрекеттер терминдерді бөлек ұғым емес, нақты іс арқылы қабылдауға мүмкіндік береді. Қатысушы құрылғыны жасағанда, тәжірибе жүргізгенде немесе ғылыми нәтижені талқылағанда әртүрлі атау қолданылуының мәнін байқайды.

Инженерлік дизайндағы копир салу конкурсы тапсырманың түсініктілігін, құрылымды жобалауға дайындықты және нәтижені бірнеше қадамдық сынақтан өткізуді үйретеді. Мұндай жарыстарда атау мен сипаттама құралдың жұмысын қалай көрсететіні ерекшеленеді. Оқушының жауабы ғылыми тілмен арнайы күштеніп қойылмайды, бірақ жинақталған білімнің көрнекі түрін болады.

Ғылыми атауды дұрыс түсіну фестивальдегі көркем оқиғаның бір бөлігі. Қатысушылар таңдаған секциялары мен белсенділіктеріне қарай өздеріне қажетті лексиканы тереңдетіп, жобаның атауын дәл қоя алады. Білім мен тіл бір арнада жылжығанда, оқу қызығы да, шығармашылық та елеулі өседі.

Қатысушылар фестивальге тіркелу арқылы өздеріне қызықты секция мен іс-әрекеттерді таңдап, дайындық жасауы мүмкін. Тіркелу кезінде уақыт кестесін, қатысу шарттарын және өз бағытыңызға сай бағдарламаны тексеріңіз. Осы дайындық көрнекі тәжірибеге айналғанда, жаңа терминдерді тез меңгеруге көмектеседі.

Қарашаның 25-інде Атырауда өтетін Abay Gylym Fest ғылымға қызықтыруды қазақ тілінің байлығымен бірге қарай бастауға шақырады. Өз қызықтыруыңызды анықтап, ғылыми тілдегі бірінші қадамыңызды жасаңыз.

Abay Gylym Fest фестивалінің жабылуы
17:00–20:00
Onerpaz bolsan... (STEAM Proforientation)
Кәсіптік бағдар беру тестіне/консультацияға 13-17 жастағы оқушылар
11:00-17:00
Кіріспе дәріс
11.00-11.30
Жеке даму жоспарының маңыздылығы, JASSPACE презентациясы
11.30-12.00
Кәсіптік бағдар беру ойыны
11.30–13.00
"Кәсіптер атласы: болашақ кәсіптер/жоғалып бара жатқан кәсіптер" мастер класс
12.00-13.00
"STEAM саласындағы халықаралық университеттер бойынша навигация" ата-аналармен Мастер-класс
14.00–14.30
STEAM саласындағы шетелдік университетке түсуге қалай дайындалу керек? (12-сыныпты халықаралық бағдарламалардың тұсаукесері)
14.30–15.00
Кәсіптік бағдар беру ойыны
14.30–16.30
"Эмоционалды интеллект" тренингі
15.00-16.00
Физмат, Ақпараттық технологиялар факультетінің спикерлері және халықаралық университет бойынша
жеке консультацияға ұтыс ойыны
16.00-16.30
Abay Gylym Fest фестивалінің жабылуы
17:00–20:00
«Сюрреализм, дизайн и креативность в инклюзивном STEAM образовании»
Bes asyl... (STEAM for Inclusive)
Бегалиева Захира
Бағдарлама әр сағат сайын қайталанады
Бегалиева Захира және Ли Мария
Ли Мария
Нурлан Уржанов және Дияр Абуханов
Ануар Сарсенгалиев және Диана Сырымова
Координатор бакалавриата
Мультимедийные Науки, университет СДУ
Директор фонда "ITeachMe"
Abay Gylym Fest фестивалінің жабылуы
17:00–20:00
Aueli oner... (STEAM&ART)
Tetys, qaidasyn? арт-резиденциясы жұмыстарының көрмесі
11:00-17:00
Малика Уразгалиева
YEMAA заманауи мәдениет орталығының директоры
ЗАМАНАУИ ӨНЕРДІ ҚАЛАЙ ТҮСІНУГЕ БОЛАДЫ НЕМЕСЕ НЕГЕ ЖЫЛҚЫНЫ ТӨБЕГЕ ІЛІП ҚОЙДЫҢЫЗ?
11:00-11:40
Лаура Родригес
Үйдегі ДНҚ экстракциясы
11:40-12:40
OWNPEN
“Воркшоп этно-коллаждар”
12:20-14:00
(қатысушылар саны шектеулі)
Владислав Генералов
Воркшоп - Электро акустикалық Аспап жасау
14:00-17:00
(қатысушылар саны шектеулі)
Abay Gylym Fest фестивалінің жабылуы
17:00–20:00
MEGA SUMO TOURNAMENT
Қатысушыларды тіркеу
9:00-9:15
Жобаларды құрастыру, жөндеу, дайындық
9:15-10:00
Жарыс бағдарламасын жариялау
10:00-10:20
Қатысушылардың жобаларды қорғауы
10:20-13:00
Түскі ас
13:00-14:00
Жобаларды қорытындылау
14:00-17:00
Фестивальдің басты сахнасында байқау жеңімпаздарын марапаттау
17.00-18.00
STEАM дегеніміз не?
Оқыту әдістемелері ол мультидисциплинарлық қағидасына (тақырыптар немесе пәндер бөлем емес, бірге зерделенеді, осылайда логикалық байланыстар мен ұқсастықтарды көруге көмектеседі) және өмірден алынған шынайы мәселелердің негізінде оқыту қағидасына негізделеді.
STEАM-пәндер, оларға дәстүрлі түрде математика, биология, химия, физика, информатика, робот техникасы және кейбір қоғамдық ғылымдар (әлеуметтану, психология және т.б.) жатады, алайда STEАM-әдістемесін кез-келген пәндер үшін қолдануға болады.
STEАM - мамандықтар, оларға дәстүрлі түрде ғылым, технология, инженерия салаларының мамандары жатады. Алайда, бірнеше пәндердің түйіспесіндегі дағдылар талап етілетін және еңбек нарығында сұраныс ұлғайып келе жатқан барлық мультидисциплинарлық мамандықтар STEАM-ге де қатысты.
Дағдылар кешені, олар STEАM-әдістемелерінің арқасында жетілдіріледі. Олардың арасында ғылыми, математикалық, сыни және шығармашылық ойлау, зерттеу дағдылары және таныстырылым дағдылары, диджитал-сауаттылық, командада жұмыс жасай білу, тайм-менеджмент бар.
STEАM қысқармасының мағынасы ағылшын тіліндегі ғылым, технология, инженерия, өнер, математика (Science, Technology, Engineering, Art, Mathematics) сөздерінен құралған.
STEАM
Ұйымдастырушылар
ABAY GYLYM FEST бұл - "Chevron" компаниясы, Атырау жастарын дамыту бастамасы (АYDI) және Орталық Азияның Еуразия Қорымен (ОАЕҚ) серіктестікте ұйымдастырылып отырған ауқымды іс-шара.
Операциялық серіктестер
Мекен-жайы
Оқушылар сарайы (Абай орталығы) Атырау қаласы
​Абай орталығы
​Әбілқайыр хан даңғылы, 58.​